Sucha igła na cenzurowanym: Czy fizjoterapeuta może przerywać ciągłość tkanki?

Czy jako fizjoterapeuta mogę przerywać ciągłość tkanki (skóry)? Czy KIF zakazuje fizjoterapeutom stosować dry needling? Czy zabieg suchego igłowania mogę wykonać tylko po odbyciu specjalizacji w ramach szkolenia dla fizjoterapeutów? Czy nie mając specjalizacji mogę zrobić kurs dry needlingu i stosować zabiegi suchego igłowania w gabinecie? A co, jeśli jestem studentem fizjoterapii – czy mogę zrobić kurs dry needlingu i wykonywać zabiegi suchego igłowania jako świadczenia zdrowotne? A co z technikiem masażystą?

Tego typu pytania powracają jak bumerang nurtując kolejne „pokolenia” fizjoterapeutów. Poniżej postaram się odczarować funkcjonujące w świecie fizjoterapii przekonanie o tym, że fizjoterapeuta (a tym bardziej technik masażysta) nie może „naruszać ciągłości skóry”, przez co obejmuje go zakaz stosowania dry needlingu. A więc po kolei.

Czy prawo zakazuje fizjoterapeucie przerywać ciągłość skóry?

NIE – żaden przepis prawa nie zakazuje fizjoterapeucie przerywania ciągłości skóry, czy też wykonywania zabiegu suchego igłowania. Nie odnajdziemy również katalogu osób uprawnionych do stosowania takich procedur (np. przepisu wskazującego, że tylko lekarz lub pielęgniarka mogą naruszać ciągłość skóry)..

Przywołać można natomiast przepis mówiący o tym, że jeśli przy czynnościach innych niż świadczenia zdrowotne, dochodzi do naruszania ciągłości tkanek ludzkich – konieczne jest wdrożenie procedur chroniących przed zakażeniami i chorobami zakaźnymi (art. 16 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi). Z przepisu tego wynika, że ciągłość tkanki ludzkiej może być przerywana nie tylko przy wykonywaniu świadczeń zdrowotnych, ale także przy innych usługach, np. u kosmetyczki czy w salonie tatuażu.

Skoro ciągłość tkanek ludzkich przerywać mogą przedstawiciele zawodów innych niż medyczne, to dlaczego zakaz takich czynności miał obejmować fizjoterapeutę – przedstawiciela zawodu medycznego? Taki wniosek byłby nieuzasadniony. Owszem – by fizjoterapeuta mógł wykonywać zabiegi, podczas których dochodzi do przerywania ciągłości tkanek powinien posiadać odpowiednie kompetencje.

Czy będąc fizjoterapeutą muszę uzyskać dodatkowe kwalifikacje do wykonywania zabiegów dry needlingu?

TAK – to prawda – przyjąć należy, że wykonywanie przez fizjoterapeutę suchego igłowania wymaga uprzedniego zdobycia odpowiednich kwalifikacji.

Warto przypomnieć, że art 4 ust. 2 ustawy o zawodzie fizjoterapeuty wśród kompetencji zawodowych fizjoterapeuty nie wymienia suchego igłowania. Niektórzy wyciągają z tego wniosek, że fizjoterapeuta nie jest więc uprawniony do stosowania innych terapii czy procedur niż te, które zostały wymienione w przywołanym artykule. Taki wniosek jest jednak zbyt daleko idący, a co więcej sprzeczny z brzmieniem samego przepisu. Ten bowiem zawiera wyłącznie przykładowe wyliczenie świadczeń zdrowotnych leżących w kompetencjach fizjoterapeutów. Zgodnie z jego treścią: „wykonywanie zawodu fizjoterapeuty polega na udzielaniu świadczeń zdrowotnych, w szczególności na…”. Skoro „w szczególności”, to nie „wyłącznie”.

TAK – to prawda, obecnie w programie nauczania na studiach z zakresu fizjoterapii nie naucza się suchego igłowania. Kończąc studia fizjoterapeuta nie uzyskuje więc kompetencji do wykonywania takich zabiegów. 
ALE – uprawnienia takie fizjoterapeuta może nabyć podczas szkoleń z zakresu suchego igłowania, np. szkoleń znajdujących się w ofercie FRSC.

Jeśli więc fizjoterapeuta nabędzie dalsze fachowe kwalifikacje, przyjąć można, że jako przedstawiciel zawodu medycznego będzie mógł stosować określone zabiegi  (np. dry needling) w ramach wykonywania świadczeń zdrowotnych.

Czy KIF „zakazuje” fizjoterapeutom stosowania procedur suchego igłowania?

NIE – to nie prawda. KIF nie „zakazuje” dry needlingu w gabinetach fizjoterapeutycznych czy placówkach rehabilitacyjnych. Obecnie władze samorządu zawodowego fizjoterapeutów traktują suche igłowanie jako jedną z terapii, która jest stosowana w fizjoterapii. Warto wspomnieć o tym, że KIF opracował zalecenia w zakresie bezpiecznego stosowania dry needlingu w fizjoterapii. Zostały one opublikowane w Kwartalniku „Medycyna Manualna” Tom XXIV nr 1/2020, i są dostępne w internecie.

Skoro KIF rekomenduje w jaki sposób bezpiecznie stosować dry needling w fizjoterapii, to nie sposób twierdzić, że jednocześnie zakazuje fizjoterapeutom praktykowania takiej terapii.

Czy fizjoterapeuta wykonywać może dry needling wyłącznie po ukończeniu szkolenia specjalizacyjnego?

NIE – taki wniosek należy uznać za zbyt daleko idący. Owszem, suche igłowanie jest jednym z elementów szkolenia specjalizacyjnego fizjoterapeutów. Nie oznacza to jednak, że fizjoterapeuta nabyć może kompetencje w zakresie dry needlingu wyłącznie po ukończeniu specjalizacji.

Ustawodawca nie wprowadził ograniczeń dotyczących organizatorów szkoleń z zakresu dry needlingu. Skoro tak, przyjąć należy, że kompetencje w zakresie suchego igłowania fizjoterapeuta (a także przedstawiciel innego zawodu medycznego) może uzyskać także po ukończeniu szkolenia innego niż specjalizacja, np. kursu prowadzonego przez placówki kształcenia ustawicznego.

Czy technik masażysta może wykonywać suche igłowanie?

TAK – może, jeśli uprzednio nabędzie kompetencje w zakresie suchego igłowania.

Technik masażysta, podobnie jak fizjoterapeuta, jest przedstawicielem zawodu medycznego. Może on wykonywać świadczenia zdrowotne w ramach posiadanych kompetencji. Dotychczasowy program nauczania techników masażystów nie obejmuje dry needlingu. Jednakże kompetencje w tym zakresie technik masażysta zdobyć może już po uzyskaniu tytułu zawodowego, np. w ramach realizacji ciążącego na nim obowiązku szkoleniowego. Innymi słowy – biorąc udział w kursie z zakresu suchego igłowania (np. kursie doskonalącym).

Czy w kursie z zakresu dry needlingu może brać udział student fizjoterapii czy medycyny?

TAK – nie ma obostrzeń czy przeciwskazań dotyczących adresatów kursów dry needlingu. Skoro tak – kursantami mogą być również studenci.

Przyjąć jednak należy, że po ukończeniu takiego kursu student nie uzyska kompetencji do wykonywania świadczeń zdrowotnych. Do czasu ukończenia studiów (lub dodatkowo zdania określonych egzaminów zawodowych) nie będzie mu przysługiwał status przedstawiciela określonego zawodu medycznego.

adw. Joanna Składowska

BIELAŃSKI, SKŁADOWSKA
ADWOKACI, RADCOWIE PRAWNI

ul. Otwinowskiego 4, I piętro, 31-432 Kraków

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Shopping Cart
Scroll to Top